Het korte antwoord
Nee, Nederland heeft geen puntenrijbewijs en het komt er waarschijnlijk ook niet op korte termijn. Het idee is regelmatig besproken in de Tweede Kamer, maar er is geen politieke meerderheid voor. In plaats daarvan werkt Nederland met het beginnersrijbewijs en de recidiveregeling.
Wat is een puntenrijbewijs?
Bij een puntenrijbewijs begin je met een bepaald aantal punten (bijvoorbeeld 12). Bij elke verkeersovertreding verlies je punten. Hoe zwaarder de overtreding, hoe meer punten je kwijtraakt. Als je op nul staat, ben je je rijbewijs kwijt en moet je opnieuw examen doen. Het idee erachter: het motiveert bestuurders om zich aan de regels te houden.
Puntenrijbewijs in andere EU-landen
Veel Europese landen werken al met een puntensysteem. Zo zit het in elkaar bij onze buurlanden.
| Land | Systeem | Startpunten | Rijbewijs kwijt bij |
|---|---|---|---|
| Duitsland | Punten optellen | 0 (start) | 8 punten |
| Frankrijk | Punten aftrekken | 12 punten | 0 punten |
| België | Geen puntensysteem | n.v.t. | n.v.t. |
| Italië | Punten aftrekken | 20 punten | 0 punten |
| Spanje | Punten aftrekken | 12 punten | 0 punten |
Waarom heeft Nederland het niet?
Het puntenrijbewijs is meerdere keren besproken in de Tweede Kamer. Tegenstanders vinden het systeem te bureaucratisch en twijfelen of het echt helpt. Nederland heeft al andere maatregelen: de recidiveregeling (bij herhaalde overtredingen volgt een extra straf), het EMA-programma voor beginners, en de mogelijkheid om bij ernstige overtredingen het rijbewijs in te vorderen. De vraag is of een puntensysteem daar nog iets aan toevoegt.
Hoe werkt het nu in Nederland?
In Nederland word je gestraft per overtreding. Bij lichte overtredingen krijg je een boete. Bij zwaardere overtredingen kan je rijbewijs worden ingevorderd. Bij herhaalde overtredingen (recidive) worden de straffen zwaarder. Beginners (eerste 5 jaar) hebben een lagere alcohollimiet (0,2 promille) en bij ernstige overtredingen kan het CBR een cursus of onderzoek opleggen.
Komt het er ooit?
Dat is op dit moment niet waarschijnlijk. Er is geen meerderheid in de Tweede Kamer en het staat niet in het huidige regeerakkoord. De 4e Europese rijbewijsrichtlijn verplicht het ook niet. Wel verplicht de EU een proefperiode voor beginners met strengere regels, maar dat is iets anders dan een volledig puntensysteem.
