De gele sticker
Medicijnen die je rijvaardigheid kunnen beïnvloeden, hebben een gele sticker op de verpakking. Op die sticker staat een waarschuwingsdriehoek met een auto. Het betekent niet dat je per definitie niet mag rijden. Het betekent: let op, lees de bijsluiter en overleg met je apotheek.
Drie categorieën: van mild tot ernstig
Medicijnen met een rijwaarschuwing zijn ingedeeld in drie categorieën. Categorie I betekent een licht effect. Je rijvaardigheid kan de eerste dagen wat verminderd zijn, maar daarna is er meestal geen probleem. Dit is vergelijkbaar met een alcoholpromillage tot 0,5. Categorie II is een matig effect. Je mag niet rijden in de eerste periode dat je het medicijn gebruikt. Na een gewenningsperiode van 1 tot 2 weken kun je vaak wel weer veilig rijden. Dit is vergelijkbaar met een promillage van 0,5 tot 0,8. Categorie III is een ernstig effect. Je mag niet autorijden zolang je dit medicijn gebruikt. Dit is vergelijkbaar met een promillage boven 0,8.
Veelgebruikte medicijnen en hun categorie
Dit is een overzicht van veelvoorkomende medicijngroepen. De exacte categorie kan per medicijn verschillen. Controleer altijd de verpakking of vraag het aan je apotheek.
| Medicijngroep | Categorie | Toelichting |
|---|---|---|
| Slaappillen (benzodiazepinen) | III | Niet rijden. Het effect houdt ook de ochtend erna aan. |
| Antidepressiva (SSRI's) | II | Eerste 2 weken niet rijden. Daarna meestal veilig. |
| Sterke pijnstillers (opioïden) | II-III | Afhankelijk van het middel en de dosering. |
| Antihistaminica (hooikoorts) | I-II | Nieuwere middelen (loratadine) zijn vaak categorie I. |
| Kalmeringsmiddelen (anxiolytica) | II-III | Sterk afhankelijk van de dosering. |
| ADHD-medicatie (methylfenidaat) | I-II | In de juiste dosering vaak categorie I. Zonder medicatie kan concentratie juist slechter zijn. |
| Bloeddrukverlagers | I | Meestal geen probleem. Let op duizeligheid bij starten. |
| Diabetesmedicatie (insuline) | I | Rijvaardigheid is goed als bloedsuiker stabiel is. Risico zit in een hypo. |
De gewenningsperiode
Bij veel categorie II medicijnen geldt: de eerste 1 tot 2 weken zijn het risicomoment. Je lichaam moet wennen aan het medicijn. In die periode kun je slaperig, duizelig of minder geconcentreerd zijn. Na de gewenningsperiode zijn de meeste mensen prima in staat om te rijden. Dit geldt ook bij het verhogen van de dosering. Elke aanpassing is in feite een nieuwe gewenningsperiode. Gun jezelf die tijd.
Medicijnen combineren: extra voorzichtig
Als je meerdere medicijnen met een gele sticker gebruikt, kunnen de effecten elkaar versterken. Twee medicijnen van categorie I samen kunnen in de praktijk als categorie II werken. Combinaties zijn lastig zelf in te schatten. Overleg altijd met je apotheek als je meerdere medicijnen gebruikt. Zij hebben een totaaloverzicht van al je medicijnen en kunnen je vertellen of de combinatie veilig is achter het stuur.
Alcohol en medicijnen: nooit combineren achter het stuur
Alcohol versterkt het effect van bijna alle medicijnen met een gele sticker. Een categorie I medicijn met twee glazen wijn kan net zo gevaarlijk zijn als een categorie III medicijn. Dit geldt ook als je onder de alcohollimiet zit. De combinatie is het probleem. Gebruik je medicijnen met een rijwaarschuwing? Drink dan niet als je nog gaat rijden.
Wat doe je als je medicijnen gebruikt?
Volg deze vijf stappen om te bepalen of je veilig kunt rijden.
Check de gele sticker op de verpakking
Staat er een waarschuwingsdriehoek met auto? Dan heeft het medicijn een rijwaarschuwing. Lees de bijsluiter voor de categorie.
Vraag het aan je apotheek
Je apotheker kent al je medicijnen en kan je persoonlijk adviseren. Dit is de betrouwbaarste bron. Bel gerust, daar zijn ze voor.
Neem de gewenningsperiode serieus
Bij een nieuw medicijn of een nieuwe dosering: rij de eerste 1 tot 2 weken niet. Ook niet als je je goed voelt. De effecten kunnen onverwacht optreden.
Wees eerlijk tegen jezelf
Voel je je slaperig, duizelig of minder scherp? Rij dan niet. Geen enkel ritje is het risico waard. Dit is geen zwakte, dit is verantwoordelijkheid.
Meld het bij het CBR als dat nodig is
Bij sommige medicijnen (vooral categorie III bij langdurig gebruik) moet je het vermelden op de gezondheidsverklaring. Het CBR beoordeelt dan of je mag rijden.
Je apotheker is je beste hulp
Je apotheker heeft een compleet overzicht van al je medicijnen, inclusief de wisselwerkingen. Bij twijfel over rijden met medicijnen is de apotheek altijd de beste plek om te bellen. Ze kunnen je per medicijn en per combinatie vertellen wat veilig is. Dat advies is gratis en je hoeft er geen afspraak voor te maken.
