Twee verschillende maatregelen
Invordering en rijontzegging klinken hetzelfde, maar het zijn twee totaal verschillende maatregelen. De een komt van de politie, de ander van de rechter. De gevolgen, de duur en de procedure zijn anders. Dit artikel legt het verschil helder uit.
Invordering vs. rijontzegging
Het belangrijkste verschil zit in wie de maatregel oplegt en wanneer.
Invordering
- De politie neemt je rijbewijs ter plekke in
- Gebeurt direct na een overtreding
- Het Openbaar Ministerie beslist binnen 10 dagen
- Maximaal 10 dagen (tenzij verlengd)
- Je krijgt je fysieke rijbewijs terug na afloop
Rijontzegging
- De rechter legt een rijverbod op als straf
- Volgt na een strafzaak (soms maanden later)
- De rechter bepaalt de duur
- Van enkele maanden tot 5 jaar (of langer)
- Na afloop moet je je rijbewijs opnieuw aanvragen
Invordering: de politie neemt je rijbewijs in
Bij een invordering neemt de politie je rijbewijs ter plekke in. Dit gebeurt meestal bij ernstige verkeersovertredingen: rijden onder invloed boven een bepaald promillage, een forse snelheidsovertreding (meer dan 50 km/u te hard) of een gevaarlijke situatie. De politie mag dit doen als directe maatregel. Het is geen straf, maar een veiligheidsmaatregel. Na de invordering stuurt de politie je rijbewijs naar het Openbaar Ministerie. Het OM beslist binnen 10 dagen of je het terugkrijgt of dat het langer wordt ingehouden. In die periode mag je niet rijden. Doe je dat toch, dan rij je zonder geldig rijbewijs en dat is een apart strafbaar feit.
Rijontzegging: de rechter verbiedt je te rijden
Een rijontzegging is een echte straf die de rechter oplegt. Dit gebeurt pas na een strafzaak, dus soms weken of maanden na de overtreding. De rechter bepaalt hoe lang de ontzegging duurt. Bij een eerste overtreding is dat vaak enkele maanden, bij herhaling of ernstige zaken kan het jaren zijn. Tijdens een rijontzegging mag je geen enkel motorvoertuig besturen. Je rijbewijs wordt ongeldig voor de duur van de ontzegging. Rij je toch, dan pleeg je een nieuw strafbaar feit met forse gevolgen. Na afloop van de ontzegging moet je een nieuw rijbewijs aanvragen bij je gemeente. Is de ontzegging langer dan 2 jaar, dan moet je mogelijk opnieuw rijexamen doen.
Vergelijking op een rij
Dit overzicht maakt de verschillen in een oogopslag duidelijk.
| Onderdeel | Invordering | Rijontzegging |
|---|---|---|
| Wie beslist? | Politie (daarna OM) | Rechter |
| Wanneer? | Direct, ter plekke | Na een strafzaak |
| Duur | Max. 10 dagen (verlengbaar) | Maanden tot jaren |
| Type maatregel | Veiligheidsmaatregel | Strafrechtelijke straf |
| Beroep mogelijk? | Ja, via klaagschrift bij rechtbank | Ja, via hoger beroep |
| Rijbewijs daarna | Je krijgt het terug | Opnieuw aanvragen (soms herexamen) |
Kun je beide tegelijk krijgen?
Ja, dat kan. Het komt zelfs regelmatig voor. Stel: je wordt aangehouden met een hoog promillage. De politie vordert je rijbewijs direct in (invordering). Daarna volgt een strafzaak waarin de rechter een rijontzegging oplegt. De periode van invordering wordt dan meestal afgetrokken van de rijontzegging. Heb je 10 dagen invordering gehad en krijg je 6 maanden rijontzegging, dan is de effectieve ontzegging 6 maanden minus 10 dagen. Dit gaat niet automatisch. Je advocaat moet hierom vragen.
Schakel altijd juridisch advies in
Of het nu gaat om een invordering of een rijontzegging: neem contact op met een verkeersadvocaat. Bij een invordering kan een advocaat een klaagschrift indienen om je rijbewijs eerder terug te krijgen. Bij een dreigende rijontzegging kan een advocaat pleiten voor een kortere duur of een voorwaardelijke straf. Veel verkeersadvocaten bieden een gratis eerste gesprek aan.
